wsse slider postepowanie

POSTĘPOWANIE PRZEDSIĘBIORSTW SEKTORA SPOŻYWCZEGO W ZAKRESIE PRODUKCJI PIERWOTNEJ W CELU ZAPEWNIENIA ODPOWIEDNICH WARUNKÓW HIGIENICZNYCH I SANITARNYCH PODCZAS ZBIORU WARZYW I OWOCÓW

Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Gnieźnie, w związku ze zbliżającym się sezonem produkcji i zbiorów owoców i warzyw w Polsce informuje, iż warunkiem koniecznym do skutecznego wdrożenia wymogów higienicznych na etapie produkcji pierwotnej określonych w załączniku I do rozporządzenia (WE) nr 852/2004, a więc produkcji bezpiecznych dla zdrowia owoców i warzyw, jest systematyczne zwiększanie świadomości producentów produkcji pierwotnej w zakresie ich obowiązków wynikających z przepisów prawa żywnościowego. Dobrym narzędziem edukacyjnym są wytyczne Komisji Europejskiej z 2017 r. dotyczące ograniczania ryzyka mikrobiologicznego w odniesieniu do świeżych owoców i warzyw na etapie produkcji podstawowej poprzez przestrzeganie zasad higieny (https://eur-lex.europa.eu/legal content/PL/TXT/?uri=uriserv:OJ.C.2017.163.01.0001.01.POL&toc=OJ:C:2017:163:TOC).

Wytyczne mogą służyć jako materiał edukacyjny wskazujący na główne czynniki wpływające na występowanie zagrożeń mikrobiologicznych w produkcji podstawowej owoców i warzyw. Co więcej dokument ten udziela producentom na poziomie produkcji podstawowej (bez względu na wielkość przedsiębiorstwa) pomocy w poprawnym i jednolitym stosowaniu wymogów dotyczących higieny produkcji i obróbki świeżych owoców i warzyw. Dokument zawiera wytyczne dla producentów dotyczące sposobów niwelowania zagrożeń dla bezpieczeństwa mikrobiologicznego żywności poprzez dobre praktyki rolnicze (GAP) i dobre praktyki higieniczne (GHP) w produkcji podstawowej w okresie wzrostu, na etapie zbioru i po zbiorze świeżych owoców i warzyw sprzedawanych konsumentom w stanie surowym (nieprzetworzonych) lub w minimalnym stopniu przetworzonych (mytych, sortowanych, pakowanych).

Ponadto Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Gnieźnie uprzejmie informuje, iż zgodnie z ww. wytycznymi Głównego Inspektora Sanitarnego oraz koniecznością prowadzenia przez organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej skutecznego nadzoru nad wytwarzaniem bezpiecznych produktów produkcji pierwotnej w Polsce, podczas przeprowadzanych kontroli prowadzony będzie wzmożony nadzór w zakresie wdrażania i przestrzegania zasad systemu HACCP na wszystkich etapach produkcji i dystrybucji, poza etapem produkcji pierwotnej, poprzez zwrócenie szczególnej uwagi na prawidłowość w ustaleniu poszczególnych krytycznych punktów kontrolnych przede wszystkim z uwzględnieniem etapu przyjęcia surowca. Wzmożony nadzór  będzie prowadzony również w zakresie znajomości i przestrzegania przez przedsiębiorców obowiązku identyfikowalności tj. śledzenia produktów i surowców i stosowania przez nich odpowiednich procedur w tym zakresie – co wynika z art. 17–19 rozporządzenia nr 178/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 28 stycznia 2002 r. ustanawiającego ogólne zasady i wymagania prawa żywnościowego, powołującego Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności oraz ustanawiającego procedury w zakresie bezpieczeństwa żywności, a także w zakresie stosowania zasad Dobrej Praktyki Higienicznej, Produkcyjnej i Rolniczej (GHP, GMP, GAP) przez przedsiębiorców na etapie produkcji pierwotnej, punktów skupu oraz w czasie transportu. Nieprzestrzeganie warunków higienicznych na plantacjach jest kryterium dyskwalifikującym towar, w związku z czym nie powinien być on przyjęty do punktów skupu. Należy zwrócić uwagę na jakość wody stosowanej do uprawy i mycia owoców i warzyw na wszystkich etapach produkcji pierwotnej oraz na stosowanie odpowiednich metod nawożenia (wyeliminowanie możliwości nawożenia płodów rolnych fekaliami).

ETAP ZBIORU

Prawidłowa ocena zagrożeń środowiskowych na etapie zbioru jest szczególnie ważna, gdyż podczas poszczególnych etapów produkcji trudno jest wyeliminować pierwotne zanieczyszczenia. Główne źródła patogenów w żywności, mogą pojawić się podczas pierwotnej produkcji, obejmując wodę, glebę, nawozy, ścieki. Owoce/warzywa mogą być zanieczyszczone fekaliami pochodzącymi od ludzi lub zwierząt podczas np. powodzi, wylewów.

Nadzór właścicieli gospodarstw rolnych nad wdrożeniem odpowiednich warunków sanitarno-higienicznych na plantacjach powinien polegać na:

  • kontroli jakości wody stosowanej do podlewania (nie może być zanieczyszczona fekaliami lub wymiocinami ludzkimi) - należy zwrócić uwagę na źródło pochodzenia wody oraz sposoby i warunki jej dostarczania,
  • kontroli nawożenia płodów rolnych (nie wolno stosować odchodów ludzkich, które mogą być zanieczyszczone chorobotwórczymi wirusami mogącymi utrzymywać się nawet przez kilka miesięcy),
  • zapewnieniu dostępu wszystkim pracownikom do toalet w pobliżu plantacji oraz dostępu do czystej wody do mycia i suszenia rąk, (toalety stałe lub przenośne powinny być usytuowane blisko powierzchni plantacji, w zamkniętym obszarze pola, gdzie pracuje personel, ulokowane w miejscach w pobliżu powierzchni produkcyjnej, ale bez bezpośredniego dostępu do nich oraz w wystarczającej ilości dla zatrudnionego personelu),
  • zaprojektowaniu toalet w sposób zapewniający higieniczne usuwanie odpadów i zanieczyszczeń oraz gwarantujący brak możliwości przeciekań do wód gruntowych,
  • oraz utrzymaniu w odpowiednich warunkach sanitarnych i dobrym stanie (zapewnione mydło oraz instrukcje), myte i dezynfekowane zgodnie z przyjętymi procedurami, oddzielne dla gości i personelu (o ile to możliwe).

Ponadto należy:

  • egzekwować mycie rąk przed każdorazowym wejściem na pole (instrukcja),
  • stosować rękawiczki jednorazowe,
  • przestrzegać zakazu pracy osób z objawami takimi jak: biegunka, wymioty, temperatura, kaszel lub żółtaczka,
  • sprawdzać posiadanie czystej odzieży przy wykonywaniu pracy,
  • przeprowadzać szkolenia pracowników w zakresie higieniczno– sanitarnym,
  • posiadać procedury dotyczące mycia i dezynfekcji zanieczyszczonych powierzchni,
  • przeprowadzać kontrolę czystości i jakości stosowanych pojemników, naczyń do zbioru,
  • przestrzegać zasad stosowania Dobrej Praktyki Higienicznej, Produkcyjnej
    i Rolniczej przez pracowników,
  • sprawdzać zakaz wejścia osób nieupoważnionych w tym dzieci, które nie powinny znajdować się w obszarze zbioru,
  • przestrzegać przez przedsiębiorców obowiązku identyfikowalności/śledzenia produktów według zasady: „krok w przód” (np. lista odbiorców) oraz stosowania przez nich odpowiednich procedur w tym zakresie.

ETAP SKUPU

Na etapie skupu należy: 

  • zapewnić dostęp wszystkim pracownikom do toalet (stałych lub przenośnych)
    i urządzeń do higienicznego mycia i suszenia rąk,
  • zapewnić czystą odzież przy wykonywaniu pracy,
  • przestrzegać czystości i jakości stosowanego sprzętu, opakowań oraz warunków transportu,
  • respektować zakaz pracy dla osób z objawami takimi jak: biegunka, wymioty, temperatura, kaszel lub żółtaczka,
  • przestrzegać zakazu wchodzenia na teren zakładu osób nieupoważnionych w tym dzieci,
  • przestrzegać stosowania zasad Dobrej Praktyki Higienicznej i Produkcyjnej przez pracowników,
  • przestrzegać przez przedsiębiorców obowiązku identyfikowalności/śledzenia surowców i produktów według zasady: „krok w tył, krok w przód” (np. lista dostawców i odbiorców) oraz stosowane przez nich odpowiednich procedur w tym zakresie.

ETAP PRODUKCJI ŻYWNOŚCI

Na etapie produkcji należy zwrócić szczególna uwagę na:

  • jakość wody stosowanej podczas produkcji,
  • zapewnienie dostępu wszystkim pracownikom do toalet i urządzeń do higienicznego mycia i suszenia rąk,
  • higienie zatrudnionego personelu (np. czysta odzież robocza),
  • czystość i jakość stosowanego sprzętu i stanowisk pracy,
  • czystość opakowań,
  • nie krzyżowaniu się „dróg brudnych i czystych”,
  • przestrzeganiu zakazu pracy osób z objawami takimi jak: biegunka, wymioty, temperatura, kaszel lub żółtaczka,
  • wykonywaniu zabiegów mycia i dezynfekcji, które powinny odbywać się zgodnie z ustalonymi i zatwierdzonymi procedurami,
  • prawidłowości zakupionych środków dezynfekcyjnych i ich stosowaniu
    z uwzględnieniem działania przeciwwirusowego,
  • zapewnieniu odpowiednich szkoleń dla pracowników w zakresie higieny personelu
    i produkcji – sporządzeniu harmonogramu szkoleń i ich realizacji,
  • przestrzeganiu przez przedsiębiorców obowiązku identyfikowalności/śledzenia surowców i produktów według zasady: „krok w tył, krok w przód” (np. lista dostawców i odbiorców) oraz stosowaniu przez nich odpowiednich procedur w tym zakresie,
  • przestrzeganiu stosowania zasad Dobrej Praktyki Higienicznej, Produkcyjnej przez pracowników,
  • stosowaniu odpowiednich środków do mycia i dezynfekcji pozwalających na skuteczne usuwanie patogenów ze środowiska produkcyjnego.

 

ETAP TRANSPORTU I PRZECHOWYWANIA

Na etapie transportu i przechowywania przedsiębiorca powinien:

  • przestrzegać czystości i jakości stosowanego sprzętu i urządzeń,
  • sprawdzać warunki i sposób przechowywania produktów,
  • zapewnić czystą odzież dla personelu przy wykonywaniu pracy,
  • przestrzegać zakazu pracy osób z objawami takimi jak: biegunka, wymioty, temperatura, kaszel lub żółtaczka,
  • przestrzegać stosowania zasad Dobrej Praktyki Higienicznej, Produkcyjnej przez pracowników,
  • respektować zakaz wchodzenia do zakładu osób nieupoważnionych, w tym dzieci.

Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Gnieźnie informuje, że szczegółowe wytyczne Komisji Europejskiej z 2017 r., dotyczące ograniczenia ryzyka mikrobiologicznego poprzez przestrzeganie zasad higieny w odniesieniu do świeżych owoców i warzyw na etapie produkcji podstawowej znajdują się na stronie: (https://eur-lex.europa.eu/legal-content/PL/TXT/?uri=uriserv:OJ.C-.2017.163.01.0001.01.POL&toc=OJ:C:2017:163:TOC).

Dokument ten udziela producentom na poziomie produkcji podstawowej (bez względu na wielkość przedsiębiorstwa) pomocy w poprawnym i jednolitym stosowaniu wymogów dotyczących higieny produkcji i obróbki świeżych owoców i warzyw. Wytyczne dla producentów dotyczą sposobów niwelowania zagrożeń mikrobiologicznych żywności poprzez dobre praktyki rolnicze i dobre praktyki higieniczne w produkcji podstawowej w okresie wzrostu, na etapie zbioru i po zbiorze świeżych owoców i warzyw sprzedawanych konsumentom w stanie surowym (nieprzetworzonych) lub w minimalnym stopniu  przetworzonych (mytych, sortowanych, pakowanych).

 
powrot